Wetgeving
De wet sinds juni 2003: geen legalisering
Cannabis is een illegale drug. Daar heeft de drugwet van juni 2003 niets aan veranderd. Aan cannabisbezit en/of -gebruik kan altijd een straf vasthangen, zowel voor minderjarigen als voor meerderjarigen. Er is dus geen legalisering, wel een decriminalisering gebeurd: cannabisbezit en/of -gebruik worden niet meer per definitie vervolgd.
Cannabis is zonder meer verboden voor minderjarigen
Over minderjarigen (-18 jaar) is de wet heel duidelijk: bezit en gebruik van zowel cannabis als van andere illegale drugs zijn in alle omstandigheden verboden. Wanneer een minderjarige betrapt wordt met drugs, maakt de politie een proces-verbaal op en bezorgt dit aan het parket. Ook de ouders worden op de hoogte gebracht.
Bij het parket wordt beslist wat er met het dossier gebeurt. Er zijn verschillende mogelijkheden:
- waarschuwingsoproeping;
- bemiddeling;
- seponering.
De minderjarige is niet verplicht om in te gaan op de voorstellen van het parket en kan er de voorkeur aan geven om zijn zaak door een rechter te laten beoordelen. Als het parket zelf wil overgaan tot vervolging, moet het dossier voldoende aanwijzingen van schuld bevatten.
Een jeugdrechter kan heel uiteenlopende maatregelen opleggen aan minderjarigen die drugs gebruiken of bezitten. Afhankelijk van de situatie en de omstandigheden kan de jongere onder andere:
- een waarschuwing krijgen;
- gemeenschapsdienst moeten uitvoeren;
- een behandeling moeten volgen;
- geplaatst worden in een pleeggezin of gesloten instelling.
Meerderjarigen: 'laagste vervolgingsprioriteit'
Ook voor meerderjarigen is cannabis verboden. Aan het bezit van cannabis voor eigen gebruik wordt echter de laagste vervolgingsprioriteit gegeven, tenzij er sprake is van verstoring van de openbare orde of verzwarende omstandigheden. Concreet wordt bezit voor persoonlijk gebruik - dit is maximum drie gram cannabis of één geteelde plant - niet vervolgd.
De politie maakt bij vaststelling van bezit voor eigen gebruik wel een vereenvoudigd proces-verbaal op. Dat proces-verbaal bevat onder andere:
- plaats en datum van de feiten;
- aard van de feiten (type en hoeveelheid van het product);
- volledige identiteit van de dader;
- samenvatting van zijn versie van de feiten.
De politie kan de cannabis in beslag nemen.
Verzwarende omstandigheden voor meerderjarigen
Indien cannabisbezit gepaard gaat met verzwarende omstandigheden (bijvoorbeeld gebruik in aanwezigheid van minderjarigen) of verstoring van de openbare orde (bijvoorbeeld bezit in de buurt van een school, halte van het openbaar vervoer, park of een andere plaats waar veel minderjarigen zijn), dan maakt de politie een gewoon proces-verbaal op. Dat proces-verbaal wordt doorgestuurd naar het parket.
Bij het parket kan de procureur verschillende maatregelen treffen:
- seponering met waarschuwing van de politie en eventueel doorverwijzing naar gespecialiseerde hulpverlening;
- pretoriaanse probatie;
- minnelijke schikking;
- doorverwijzing naar de correctionele rechtbank.
Geen cannabis in het verkeer
In het verkeer is er een nultolerantie wat druggebruik betreft. Sinds 1 oktober 2010 wordt er met speekseltesten gecontroleerd op cannabisgebruik in het verkeer.
Lees meer over de speekseltest
