Mag ik mijn dochter van tien op een feestje alcohol laten proeven?
De cijfers liegen er niet om: 63% van de Vlaamse kinderen heeft vóór de leeftijd van twaalf jaar al alcohol gedronken. En 40% van diegenen die voor hun dertiende al alcohol dronken, ontwikkelt ooit in hun latere leven een alcoholprobleem.
Uiteraard wil geen enkele ouder dat zijn kind later afhankelijk
wordt van alcohol. Toch ben je als ouder wel eens geneigd om je
kind te laten proeven van een glas alcohol. Zeker als je zoon
of dochter nieuwsgierig is en er zelf naar vraagt. Dat kan thuis
gebeuren, als je zelf een glas wijn of bier drinkt bij het eten.
Maar vaker nog komt het voor op een feestje: bij een communie,
een nieuwjaarsdrink, op een barbecue,... Alcohol lijkt er op zulke
gelegenheden bij te horen en het oogt dan ook heel onschuldig
om je kind ermee te laten kennismaken.
Soms denk je als ouder dat je kinderen op deze manier op een verantwoorde manier met alcohol leert omgaan.
Toch zijn er heel wat argumenten om kinderen op jonge leeftijd
niet te laten proeven van alcohol. Als algemene richtlijn wordt
zelfs aangeraden dat jongeren best geen alcohol drinken voor de
leeftijd van zestien jaar. De wet is hier ook op afgestemd: alcohol
mag niet verkocht of geschonken worden aan jongeren die nog geen
zestien zijn (voor sterke drank ligt de grens zelfs op achttien
jaar).
De voornaamste reden is het feit dat alcohol schadelijk is voor de lichamelijke en geestelijke ontwikkeling. De hersenen van jongeren zijn nog volop in ontwikkeling en alcohol remt die ontwikkeling af. Dat kan invloed hebben op het karakter en het gedrag.
Alcoholgebruik op jonge leeftijd kan het zogeheten beloningssysteem ontregelen. Dit is een gebied in de hersenen dat actief wordt als je iets prettigs ervaart. Op die manier leer je gewoontes aan. De kans bestaat dat jongeren minder op zoek gaan naar andere en gezondere prettige prikkels wanneer ze al vroeg de ‘beloning’ hebben leren kennen die het drinken van alcohol biedt.
Alcohol verstoort ook het hormonale evenwicht dat van belang is bij de botontwikkeling en de seksuele ontwikkeling.
Ook zijn kinderen en jongeren sneller én langer onder invloed dan volwassenen bij gebruik van dezelfde hoeveelheid alcohol. Ze zijn immers kleiner en wegen minder.
Als het geen goed idee is om kinderen jonger dan zestien alcohol te laten drinken, wat doe je dan best als ze ernaar vragen?
De nieuwsgierigheid (die heel normaal is) kan een aanknopingspunt zijn om met je kind over alcohol te praten. Alcoholgebruik is uiteraard niet taboe, maar als ouder maak je best duidelijk dat het niet vanzelfsprekend is en zeker niet onder de zestien. Zelf goed geïnformeerd zijn over de effecten en risico’s van alcoholgebruik (bij kinderen en jongeren) is dan ook de boodschap.
Je eigen gedrag weegt nog veel meer door dan wat je je kinderen over alcohol vertelt. Je kinderen zien hoe jij zelf met alcohol omgaat en daaruit leren en kopiëren ze veel.
Alcohol is voor veel volwassenen een onderdeel van het dagelijks leven. Dat hoeft echter geen bezwaar te zijn om je kind te verbieden te drinken. Zelfs als je (te) veel drinkt, kan je regels stellen. Voor volwassenen gelden nu eenmaal andere regels dan voor kinderen. Het is belangrijk dat jongeren dat beseffen.
Het kan lastig zijn om die regels ook buitenshuis te handhaven als anderen zich met de opvoeding van je kind gaan bemoeien. Familie of vrienden vinden je misschien veel te streng als je je kind geen alcohol wil laten drinken. Om die lastige situaties te voorkomen, kan je je kind vooraf duidelijk maken dat de regels ook gelden voor feestjes bij anderen.
Puberende jongeren experimenteren graag op allerlei vlakken, ook dat is normaal. Je kan ervan uitgaan dat ze wel eens alcohol proberen, misschien zonder dat je op de hoogte bent. Buitenshuis komen ze steeds meer in aanraking met alcohol, op fuiven, in de jeugdbeweging, … Ook al valt dit niet te vermijden, je kan als ouder toch steeds veilige grenzen blijven aangeven: best geen alcohol onder de zestien. Probeer op de hoogte te blijven van wat je kind doet en regels en afspraken vast te leggen.
Er valt wel iets voor te zeggen dat jongeren best thuis op een verantwoorde manier leren omgaan met alcohol, onder toezicht van hun ouders. Maar wacht daar zo lang mogelijk mee. Uit onderzoek blijkt dat het belangrijk is de beginleeftijd van alcohol drinken zo lang mogelijk uit te stellen. Ook al haal je de ‘norm’ van zestien jaar niet, het loont de moeite om dat na te streven.
Meer info?
Brochure voor ouders van tien- tot twaalfjarigen: Tieners,
alcohol en drugs, een uitgave van de Vereniging voor Alcohol-
en andere Drugproblemen, waarvan De DrugLijn deel uitmaakt.
Enkele tips over hoe je als ouder met je kind kan praten over middelengebruik.